Những điều chưa biết về chỉ số IQ

  •   3,73
  • 14.336

Chỉ số IQ là gì? Chỉ số IQ bao nhiêu là đạt? IQ có thể thay đổi theo thời gian, cũng không quyết định khả năng thành công hay thất bại của mỗi cá nhân là những điều không phải ai cũng biết về chỉ số thông minh con người.

Chỉ số IQ là gì?

Chỉ số IQ là một tính trạng số lượng được dùng để định giá trị thông minh của một người. Người có chỉ số IQ cao có khả năng thao tác, xử lý và phân tích thông tin ở mức độ chuyên sâu và tốc độ nhanh hơn người bình thường.

1. Ý nghĩa của chỉ số thông minh IQ

Chỉ số thông minh hay IQ là khái niệm được các nhà tâm lý học sử dụng để gọi trí thông minh lỏng và trí thông minh kết tinh. Hay nói một cách đơn giản, các bài kiểm tra IQ là phương pháp để đánh giá khả năng nhận thức và giải quyết vấn đề của con người.

Có nhiều hình thức thực hiện các bài kiểm tra IQ khác nhau, tuy nhiên hầu hết trong số đó đều hướng tới mục tiêu phân tích khả năng ngôn ngữ, toán học, xử lý hình ảnh cũng như trí nhớ và tốc độ xử lý thông tin của mỗi người. Kết quả đánh giá các khả năng này cùng với một số bài kiểm tra phụ sẽ được kết hợp và tổng kết thành chỉ số IQ.

Lisa Van Gemert, một chuyên gia phân tích khả năng con người, cho biết những người có chỉ số IQ cao thường có khả năng thao tác, xử lý và phân tích thông tin ở mức độ chuyên sâu hơn và tốc độ nhanh hơn so với những người khác. Chỉ số IQ trung bình của con người là 100. Những người có chỉ số IQ thấp hơn hoặc cao hơn nhiều so với chỉ số trung bình được coi là những trường hợp ngoại lai.

Những điều chưa biết về chỉ số IQ
Nhà bác học Albert Einstein có chỉ số IQ 160. (Ảnh: lifehack.org)

2. Chỉ số IQ không nói lên tất cả

Chỉ số thông minh IQ không đánh giá trí thông minh thực tế của con người hay đánh giá khả năng thực hiện các công việc trong cuộc sống. Theo Richard Nisbett, một giáo sư tâm lý tại Đại học Michigan, Mỹ, IQ không đánh giá được tính sáng tạo hay sự tò mò của con người.

Chỉ số IQ cũng không thể được áp dụng như một tiêu chuẩn để các giáo viên và phụ huynh đánh giá cảm xúc của những đứa trẻ. Theo Van Gemert, sẽ là một sai lầm nếu như nhìn nhận rằng những đứa trẻ có chỉ số IQ cao chẳng có điều gì khác tốt hơn ngoài một bộ não siêu việt. Chỉ số IQ chỉ là một phần trong những đặc điểm hình thành con người. Nó cũng giống như đôi mắt xanh, đôi chân lớn hay các đặc điểm khác ở tùy từng cá nhân.

3. Chỉ số IQ có thể thay đổi theo thời gian

Có rất nhiều yếu tố khiến chỉ số IQ của con người thay đổi theo thời gian như tình trạng căng thẳng hay vấn đề dinh dưỡng. Nghiên cứu của giáo sư Nisbett cho thấy những đứa trẻ sinh sống ở điều kiện kinh tế xã hội thấp nhưng được nhận nuôi và sinh sống trong các gia đình trung lưu sẽ có thể tăng chỉ số IQ thêm 15-20 điểm.

Theo Nisbett, tính di truyền không tác động nhiều đến chỉ số IQ như nhiều người vẫn nghĩ. Các yếu tố môi trường mới có khả năng tác động mạnh đến chỉ số IQ của con người.

Trong một nghiên cứu, các nhà khoa học đã kiểm tra chỉ số thông minh của 33 người ở độ tuổi thiếu niên và kiểm tra lặp lại 4 năm sau đó. Trong một khoảng thời gian ngắn, chỉ số IQ của một số người đã thay đổi hơn 20 điểm.

Những đứa trẻ 3, 4 tuổi có thể được coi là thiên tài nếu chúng đọc sách dành cho học sinh lớn tuổi hay nói thông thạo một thứ tiếng khác. Tuy nhiên, không ai có thể dám chắc trí thông minh từ thuở nhỏ sẽ giúp chúng vượt trội hơn so với những đứa trẻ cùng lứa tuổi trong những giai đoạn phát triển khác nhau của cuộc đời.

4. Thế hệ sau thông minh hơn các thế hệ trước

Những điều chưa biết về chỉ số IQ
Alexis Martin, 3 tuổi, có thể đọc sách dành cho học sinh lớp 5 và nói tiếng Tây Ban Nha thành thạo. Với chỉ số IQ hơn 160, Martin mới trở thành thành viên của Mensa, tổ chức những người có chỉ số IQ cao nhất thế giới. (Ảnh: CNN)

Kể từ khi chỉ số IQ được tiêu chuẩn hóa lần đầu tiên vào những năm 1990, các nhà nghiên cứu đã nhận thấy mức tăng ổn định về chỉ số IQ trong mỗi thế hệ sau. Một đứa trẻ 10 tuổi ngày nay sẽ có chỉ số IQ cao hơn một đứa trẻ 10 tuổi sống ở năm 1954.

Điều này không có nghĩa rằng đứa trẻ có IQ cao hơn thì có bộ não lớn hơn những thế hệ trước mà chỉ đơn giản là chúng đã cải thiện hơn trong các khả năng tư duy, phân tích và giải quyết vấn đề và sử dụng các khả năng đó trong nhiều trường hợp giả định khác nhau.

Sự thay đổi về phương pháp giáo dục, công việc của con người ở mỗi giai đoạn cũng là những nhân tố buộc mỗi người phải vận động tư duy để giải những bài toán khó hay và hình thành các phương pháp giải quyết vấn đề phức tạp.

Sức khỏe cũng là yếu tố có mức độ ảnh hưởng không nhỏ đến sự phát triển chỉ số IQ. Tỷ lệ trẻ em được tiêm chủng sớm có thể dự báo được chỉ số IQ trung bình của mỗi quốc gia. Số lượng các bệnh truyền nhiễm trên thế giới giảm sẽ góp phần làm tăng chỉ số IQ ở các thế hệ tiếp theo trên phạm vi tổng thể.

5. Chỉ số IQ không quyết định thành công hay thất bại

Theo Van Gemert, chỉ số IQ thấp hay cao không phải là yếu tố xác định khả năng thất bại hay thành công của mỗi người. Những thói quen tốt, sự kiên trì và thái độ làm việc nghiêm túc cũng quan trọng không kém trí thông minh bẩm sinh. Thậm chí, nếu không tự phát triển các phẩm chất và năng lực bản thân, thì trí thông minh vốn có của mỗi người sẽ trở nên lãng phí.

Trên thực tế, rất nhiều học sinh và sinh viên có chỉ số IQ cao nhưng không thể thành công bởi họ thiếu sự tò mò, tính sáng tạo và khả năng để hòa hợp cùng những người khác.

6. Nhiều người có chỉ số IQ cao lại có trí nhớ rất tồi

Trên thực tế những người có IQ cao lại có trí nhớ “tồi", trong khi người có trí thông minh tương đối thấp lại ghi nhớ tốt hơn. Điều này giải thích cho các trường hợp nhà bác học đãng trí.

7. Chỉ số IQ ở các khu vực trên thế giới

Chỉ số IQ cao nhất toàn cầu là ở châu Á.
Chỉ số IQ cao nhất toàn cầu là ở châu Á.

Kết quả trắc nghiệm ghi nhận chỉ số IQ cao nhất toàn cầu không chỉ ở các nước giàu có, phát triển châu Âu, châu Mỹ mà lại ở châu Á như Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc, Singapore, Việt Nam, Thái Lan... với IQ trung bình 105. Đứng vị trí thứ hai là các nước châu Âu, Mỹ, Canada, Australia, New Zealand, chỉ số này là 100. Nam Á, Bắc Phi và đa phần các nước châu Mỹ Latinh có IQ trung bình 85. Chỉ số thông minh ở châu Phi và các nước vùng biển Caribe dưới 70.

8. Người có chỉ số IQ cao thường vui vẻ

Các nhà khoa học cho rằng người có IQ cao thường khỏe khoắn và yêu đời hơn nhóm IQ thấp hơn. Bởi họ có khả năng tránh né những rủi ro, biết bảo vệ sức khỏe và có đời sống kinh tế khá, biết cách chống lại những cảm xúc tiêu cực của cuộc sống như chán nản, buồn bã, trầm cảm, tuyệt vọng.

9. Một cá nhân có thể học hỏi để tăng IQ

Một thí dụ điển hình là người Nhật đang cố gắng rèn luyện cho trẻ con gia tăng trí óc bằng các giáo trình đặc biệt kết hợp bồi bổ dinh dưỡng. Tuy nhiên, hiệu quả chỉ rõ rệt khi một người còn đang trong độ tuổi phát triển (dưới 16 tuổi). Với một người trưởng thành, chỉ số IQ đã ổn định, việc luyện tập và rèn luyện não bộ giúp tăng chỉ số IQ, song không nhiều.

10. Cho trẻ bú sữa mẹ có thể khiến trẻ cải thiện trí thông minh

Trong một cuộc nghiên cứu nhỏ năm 2016, những nhà nghiên cứu đã theo dõi việc bú sữa của 180 đứa trẻ trong 28 ngày đầu đời của chúng. 7 năm sau, những đứa trẻ được bú sữa mẹ có nhận thức tốt hơn so với những đứa trẻ uống sữa bột hoặc những loại sữa khác.

11. Nghèo có thể ảnh hưởng đến chỉ số IQ

Một nghiên cứu vào năm 2013 ở Đại học Princeton (Mỹ) cho thấy tình trạng nghèo túng, ít tiền có thể làm giảm khả năng nhận thức của não bộ.

12. Chỉ số IQ có liên kết với GDP

Chỉ số IQ có liên kết với GDP
Trí thông minh của người dân, đặc biệt là nhóm 5% thông minh nhất, có đóng góp lớn vào sản lượng kinh tế.

Nghiên cứu tiến hành năm 2011 trên 90 quốc gia của tạp chí Psychological Science cho thấy trí thông minh của người dân, đặc biệt là nhóm 5% thông minh nhất, có đóng góp lớn vào sản lượng kinh tế.

Theo đó, nếu chỉ số IQ trung bình của người dân một nước tăng thêm 1 điểm thì GDP bình quân đầu người có thể tăng từ 229 đến 468 USD.

13. Chỉ số IQ có thể liên quan đến EQ

Một nghiên cứu công bố năm 2013 cho rằng chỉ số IQ có thể mối liên kết tương quan với chỉ số thông minh cảm xúc EQ.

“Sự thông minh nếu được xét ở phạm vi rộng thì nó sẽ phụ thuộc vào khả năng nhận thức, khả năng tập trung, ghi nhớ và ngôn ngữ. Nó cũng phụ thuộc vào khả năng tương tác với người khác”, nhà thần kinh học Aron Barbey tại Đại học Illinois và là đồng tác giả nghiên cứu cho biết.

Cập nhật: 18/05/2020 Theo VNE/ĐSPL
  • 3,73
  • 14.336

Theo dõi cộng đồng KhoaHoc.tv trên facebook