Tại sao chúng ta lại... muốn đi tiểu khi đứng gần phòng vệ sinh?

  •  
  • 458

Một trong những lý do đằng sau việc chúng ta đột ngột muốn đi tiểu khi bước vào hoặc thậm chí đến gần nhà vệ sinh có liên quan đến cách thức não bộ được liên kết có điều kiện với ý nghĩ đi vệ sinh.

Trước khi cùng bàn luận về lý do tại sao chúng ta lại gia tăng ham muốn đi tiểu khi đứng gần phòng vệ sinh dù chỉ trong chốc lát, hãy cùng nghe về một thí nghiệm có liên quan và cực kỳ nổi tiếng được tiến hành vào những năm 1890 bởi nhà sinh lý học người Nga tên là Ivan Pavlov.

Nghiên cứu "kinh điển" này đề cập đến cách loài chó phản ứng tiết nước bọt ngay khi có thức ăn trước mặt hay dù chỉ là "ý tưởng" về sự hiện diện của thức ăn đó.

Điều kiện của Pavlov

Ivan Pavlov muốn kiểm tra xem liệu ông ấy có thể tác động một chú chó để biết trước được phản ứng của nó đối với một nguồn kích thích nhất định hay không.

Thí nghiệm được mô tả sơ lược như sau: Đầu tiên, Pavlov sẽ rung chuông trước mặt chú chó và xác nhận nó không có phản ứng đặc biệt nào. Tiếp đó, Pavlov bắt đầu quy trình thử nghiệm của mình, ông rung chuông trước khi đưa thức ăn cho nó. Khi nhìn thấy thức ăn, chú chó sẽ bắt đầu tiết nước bọt vì thèm.

Thí nghiệm với chó của Ivan Pavlov.
Thí nghiệm với chó của Ivan Pavlov.

Nhà khoa học đã lặp đi lặp lại hành động này nhiều lần, cứ mỗi khi mang thức ăn đến cho chú chó, ông lại rung chuông. Sau nhiều lần như thế, ông nhận thấy rằng cứ mỗi khi rung chuông, chú chó sẽ bắt đầu nhỏ dãi, ngay cả khi không có thức ăn ở trước mặt nó. Chú chó đã học được mối liên kết giữa tiếng chuông và thức ăn, vì vậy nó sẽ tiết nước bọt ngay khi nghe tiếng chuông.

Hiện tượng học tập được thông qua liên tưởng này được gọi là điều kiện Pavlovian hay Điều kiện hóa cổ điển. 

Mối liên hệ giữa phòng tắm và ham muốn đi tiểu

Mặc dù các nhà khoa học không chắc chắn chính xác lý do tại sao chúng ta cảm thấy muốn đi tiểu ngay khi bước vào phòng vệ sinh, nhưng họ vẫn tin rằng nó có liên quan đến điều kiện Pavlovian.

Hãy thử nghĩ xem… Bạn đã đi vệ sinh trong phòng tắm bao nhiêu lần rồi? Rất nhiều không thể đếm xuể đúng không?

Suốt nhiều năm qua, bạn đã liên kết phòng tắm của mình với việc đáp lại "tiếng gọi của tự nhiên", để cho mọi thứ theo đúng chiều của nó và khiến bản thân nhẹ nhõm nhất có thể. Đó là lý do tại sao khi đến gần cửa phòng vệ sinh hoặc thậm chí đặt chân vào căn hộ của mình cũng khiến cho cảm giác muốn đi tiểu của bạn trở nên mạnh mẽ hơn. Điều này là do bộ não, vốn đã kiểm soát sự thôi thúc này quá lâu, bỗng chốc nhận ra nó lại đang ở gần nơi có thể giải tỏa "áp lực" cho mình.

Ảnh hưởng của sự thôi thúc là khác biệt ở mỗi cá nhân. Một số người sẽ cảm thấy nó ngay khi bước vào phòng vệ sinh, một số lại là khi bước vào căn hộ của họ, trong khi số khác lại đột ngột ham muốn khi nhìn thấy bồn tiểu hoặc thậm chí là dấu hiệu của nhà vệ sinh.

Ảnh hưởng của sự thôi thúc khiến bạn muốn đi vệ sinh mỗi khi đứng gần wc.
Ảnh hưởng của sự thôi thúc khiến bạn muốn đi vệ sinh mỗi khi đứng gần wc.

Ngoài ra còn có một số tác nhân kích thích khác như thức dậy vào buổi sáng, bị lạnh và thấy nước chảy.

Bàng quang hoạt động quá mức

Một số người trải qua cảm giác muốn đi tiểu đột ngột, mạnh mẽ này nhiều hơn những người khác, có thể là do bàng quang của họ hoạt động quá mức.

Đây là quy trình mọi thứ hoạt động trong tình trạng bình thường: khi bàng quang của bạn chứa đầy nước tiểu do thận đưa vào, bàng quang sẽ tự giãn ra và nhường chỗ cho nước tiểu. Thông thường, chúng ta có cảm giác muốn đi tiểu lần đầu tiên khi lượng nước tiểu trong bàng quang ít hơn 240 mm. Phần lớn mọi người có thể chứa hơn 480 ml nước tiểu.

Bàng quang hoạt động quá mức có nghĩa là bạn đang gặp phải tình trạng bàng quang ép nước tiểu ra không đúng lúc. Tất nhiên, chẳng ai muốn rơi vào tình cảnh trái ngang như thế.

Vì vậy, nếu bạn nhận ra rằng bản thân không bao giờ có thể cưỡng lại cảm giác muốn đi tiểu dù chỉ trong vài giây, kèm theo đó là đi tiểu rất thường xuyên, thì tốt hơn hết là nên tham khảo ý kiến ​​bác sĩ và kiểm tra y tế.

Tuy nhiên, nếu đó là cảm giác xảy ra khi bạn nhìn thấy phòng vệ sinh hoặc dấu hiệu của nó, thì đừng lo lắng. Đó là phản ứng hoàn toàn bình thường của quá trình Điều kiện hóa cổ điển và tất cả chúng ta đều trải qua nó trong cuộc sống.

Cập nhật: 25/02/2021 Theo VnReview
  • 458

Theo dõi cộng đồng KhoaHoc.tv trên facebook