Giải mã thành công bí ẩn trăm năm của nàng Mona Lisa

  • 3,38
  • 21.855

"Mona Lisa" của Da Vinci có sức hấp dẫn không thể diễn tả được đối với giới khoa học, nghệ thuật suốt hàng trăm năm qua.

Đã hơn 500 năm từ ngày tuyệt phẩm "Mona Lisa" của đại danh họa toàn năng Leonardo da Vinci ra đời, giới khoa học và nghệ thuật khắp thế giới vẫn không ngừng giải mã những bí ẩn chứa trong đôi mắt, cặp mắt không mày và nụ cười của nàng.

Tỉ lệ vàng trên khuôn mặt Mona Lisa
Tỉ lệ vàng trên khuôn mặt Mona Lisa: Khuôn mặt nằm gọn trong một hình chữ nhật vàng và cấu trúc phần còn lại của bức tranh cũng cấu trúc theo một vòng xoắn ốc vàng.

Sự mơ hồ khó đoán định của nàng cùng nét vẽ đầy điêu luyện của Da Vinci luôn là đề tài có sức hấp dẫn không ngừng trong các công trình nghiên cứu của các học giả cũng như trong các tác phẩm của giới nghệ thuật thế giới hơn nửa thiên niên kỷ qua.

Trong số những bí ẩn ẩn chứa trong họa phẩm của Da Vinci thì "tâm trạng của nàng Mona Lisa" chính là thách thức được cả người yêu nghệ thuật lẫn các chuyên gia thuộc ngành y học, tâm lý học và vật lý học "mổ xẻ" nhiều nhất.

Tuyệt phẩm "Mona Lisa" của đại danh họa toàn năng Leonardo da Vinci (vẽ từ năm 1503–1506).
Tuyệt phẩm "Mona Lisa" của đại danh họa toàn năng Leonardo da Vinci (vẽ từ năm 1503–1506). (Ảnh: AFP).

Giải mã thành công bí ẩn trăm năm của nàng Mona Lisa

Mới đây, tiến sĩ, nhà thần kinh học người Đức Juergen Kornmeier, thuộc trường Đại học Freiburg (Đức) đã có phát hiện mới nhất về biểu hiện cảm xúc trên gương mặt của nàng Mona Lisa.

Phát biểu với hãng thông tấn AFP (Pháp), tiến sĩ Juergen Kornmeier và cộng sự cho biết, sau khi tiến hành thí nghiệm, nhóm nhận định nàng Mona Lisa hoàn toàn đang hạnh phúc

Để hiểu phát hiện này khiến các chuyên gia Đức ngạc nhiên như thế nào, ta phải so sánh với những nghiên cứu đã từng được các nhà khoa học thuộc trường Đại học Amsterdam (Hà Lan) và trường Đại học Illinois (Mỹ) công bố năm 2005:

Gương mặt của Mona Lisa có đầy đủ các cảm xúc "hỉ, nộ, ái, ố", cụ thể, gương mặt nàng thể hiện 83% hạnh phúc, 9% chán ghét, 6% sợ hãi, tức giận 2%, ít hơn 1% trung tính và 0% ngạc nhiên.

Nụ cười bí ẩn hàng trăm năm.
Nụ cười bí ẩn hàng trăm năm. (Ảnh: Internet).

Từ nhiều năm nay, giới học giả nhận định, khi mới nhìn "Mona Lisa", bạn sẽ thấy nàng đang nở một nụ cười ngọt ngào, nhưng cảm xúc trên gương mặt nàng sẽ dần chuyển sáng buồn man mác hay có chút cao ngạo nếu ta nhìn nàng một lúc lâu.

Quay trở lại với đội nghiên cứu của tiến sĩ Juergen Kornmeier, sử dụng phương pháp phân tích mọi yếu tố trên mặt (ánh mắt, nụ cười) để đánh giá cảm xúc trên gương mặt của con người cũng như nghiên cứu bản vẽ lại Mona Lisa, đội nghiên cứu đã dịch chuyển miệng của nàng Mona Lisa theo nhiều góc độ khác nhau để tạo ra 8 hình ảnh thay đổi của khóe miệng Mona Lisa.

8 hình ảnh khác nhau thể hiện sự chuyển động của khóe miệng nàng được đội tình nguyện gồm 12 chuyên gia đánh giá khoảng 30 lần.

Đội nghiên cứu đã dịch chuyển miệng của nàng Mona Lisa theo nhiều góc độ khác nhau
Đội nghiên cứu đã dịch chuyển miệng của nàng Mona Lisa theo nhiều góc độ khác nhau để tạo ra 8 hình ảnh thay đổi của khóe miệng Mona Lisa.

"Gần 100% chuyên gia tham gia đánh giá đều tin rằng, Mona Lisa ĐANG cười. Nàng thực sự ĐANG hạnh phúc. Mặc dù có một nét thoáng buồn nhưng chính điều đó càng khiến cho tác phẩm của Da Vinci trở nên hấp dẫn chúng ta hơn bao giờ hết", tiến sĩ Juergen Kornmeier, người đứng đầu nghiên cứu, kết luận.

Giải thích dưới góc độ tâm lý học, tiến sĩ Juergen Kornmeier cho biết, não bộ của chúng ta không có sự phân định chính xác 100% giữa cảm xúc hạnh phúc hay buồn bã khi quan sát gương mặt của người đối diện vì để hiểu người đó đang buồn hay vui còn phải xét vào ngữ cảnh.

Tự họa của Leonardo da Vinci, vẽ bằng phấn đỏ trong khoảng 1512 và 1515.
Tự họa của Leonardo da Vinci, vẽ bằng phấn đỏ trong khoảng 1512 và 1515.

Nhóm nghiên cứu thuộc trường Đại học Freiburg (Đức) vui mừng thông báo:

"Bằng tài năng xuất chúng của mình, Da Vinci đã tạo nên một tuyệt phẩm hội họa. Mặc dù, bức tranh còn ẩn chứa nhiều điều bí ẩn, song chúng tôi đã giải mã được một trong những bí ẩn trăm năm của Mona Lisa và kết luận: Gương mặt nàng biểu lộ niềm hạnh phúc".

"Phải diện kiến trước nàng, bạn mới có thể hiểu vì sao nàng lại bí ẩn đến cuốn hút vô cùng như thế!", Pascal Cotte - một chuyên gia mỹ thuật của Pháp nhận định.

Bức tranh Mona Lisa

Mona Lisa (La Gioconda hay La Joconde, Chân dung Lisa Gherardini, vợ của Francesco del Giocondo) là một bức chân dung thế kỷ 16 được vẽ bằng sơn dầu trên một tấm gỗ dương tại Florence bởi Leonardo da Vinci trong thời kì Phục Hưng Italia. Tác phẩm thuộc sở hữu của Chính phủ Pháp và hiện được trưng bày tại bảo tàng Louvre ở Paris, Pháp với tên gọi Chân dung Lisa Gherardini, vợ của Francesco del Giocondo.

Bức tranh là một bức chân dung nửa người và thể hiện một phụ nữ có những nét thể hiện trên khuôn mặt thường được miêu tả là bí ẩn. Sự mơ hồ trong nét thể hiện của người mẫu, sự lạ thường của thành phần nửa khuôn mặt, và sự huyền ảo của các kiểu mẫu hình thức và không khí hư ảo là những tính chất mới lạ góp phần vào sức mê hoặc của bức tranh. Có lẽ nó là bức tranh nổi tiếng nhất từng bị đánh cắp và được thu hồi về bảo tàng Louvre. Ít tác phẩm nghệ thuật khác từng là chủ đề của nhiều sự chăm sóc kỹ lưỡng, nghiên cứu, thần thoại hoá và bắt chước tới như vậy. 

Cập nhật: 13/03/2019 Theo Trí Thức Trẻ
  • 3,258
  • 21.855

Theo dõi cộng đồng KhoaHoc.tv trên facebook