Vì sao con người lại có lúm đồng tiền?

  •   4,33
  • 3.429

Tại sao một số người lại có thể có lúm đồng tiền, nhưng những người khác lại không? Cái gì tạo ra những lúm đồng tiền đó?

Má lúm đồng tiền là gì?

Lúm đồng tiền là kết quả của khiếm khuyết ở cơ chính zygomaticus trên mặt.
Lúm đồng tiền là kết quả của khiếm khuyết ở cơ chính zygomaticus trên mặt.

Lúm đồng tiền ở má là do một cơ tại má gọi là cơ "zygomaticus major" chia đôi. Trước khi sinh ra, cơ này có thể chia thành một bó cơ ở phần góc trên của miệng, và một bó cơ ở phần góc thấp hơn của miệng. Sự phân chia này tạo ra một "cái võng", và da nơi đó có thể linh hoạt co dãn nhẹ nhàng giữa hai bó cơ. Khi bạn mỉm cười, các cơ phối hợp với nhau và lúm đồng tiền sẽ nổi bật hơn. Trong khi đó, phần chẻ của cằm lại không liên quan gì đến cơ.

Theo trang McGill, những chiếc cằm chẻ là kết quả của việc xương hàm không được sử dụng. Làn da ở phần lỗ hổng nhỏ đó lõm vào, tạo thành cằm chẻ. Nếu bạn cảm thấy mình có cằm chẻ, bạn thực sự có thể cảm nhận thấy độ hở ở cằm, nhưng đừng lo, cằm chẻ không gây hại gì cả, và nó có thể biến mất ở thế hệ sau. Vì vậy, con cái của bạn có thể tránh bị cằm chẻ.

Má lúm đồng tiền được di truyền như thế nào?

Đặc điểm di truyền má lúm đồng tiền nằm trong các nhiễm sắc thể phi giới tính
Đặc điểm di truyền má lúm đồng tiền nằm trong các nhiễm sắc thể phi giới tính

Các loại má lúm đồng tiền sẽ di truyền theo kiểu trội dựa trên nhiễm sắc thể (NST) thường. Sự di truyền các tính trạng trên nhiễm sắc thể thường không phụ thuộc vào giới tính của bố mẹ hoặc con cái, trái ngược với sự di truyền liên quan đến giới tính. Tính trạng trội là các tính trạng chỉ cần một bản sao duy nhất của gene cơ bản để con cái được di truyền lại từ cha mẹ, so với các tính trạng lặn đòi hỏi hai bản sao của gene, một bản sao từ mỗi bố mẹ.

Điều này cũng cho thấy, đặc điểm di truyền má lúm đồng tiền nằm trong các nhiễm sắc thể phi giới tính và luôn có xác xuất một ai đó mang gene dù chỉ là một bản sao của gene. Do vậy, chỉ cần bố hoặc mẹ có má lúm đồng tiền thì con cái mới có thể di truyền được. Tuy nhiên, xác suất có hay không di truyền này còn phụ thuộc vào cấu tạo gene của bố mẹ có má lúm đồng tiền.

Để hiểu rõ hơn về cơ chế này, những nghiên cứu sâu hơn về cấu tạo gene của bố mẹ và sự di truyền của đặc điểm này bằng cách sử dụng Punnett Square, giúp hình dung các tổ hợp gene có thể có ở thế hệ con cái. Nếu xét một cặp bộ mẹ có má lúm - ký hiệu Dd, với một bản sao của gene tạo má lúm đồng tiền - ký hiệu D và một cặp bố mẹ khác không có gene má lúm đồng tiền - ký hiệu dd, thì con cái của họ sẽ có hai gene là sự kết hợp lộn xộn của các gene bố mẹ. Điều này có nghĩa là trong 4 sự kết hợp sẽ chứa 'D' - gene má lúm đồng tiền, dẫn đến xác suất khoảng 1 nửa thế hệ con cháu sẽ thừa hưởng gene má lúm đồng tiền.

Còn trong trường hợp bố hoặc mẹ có má lúm đồng tiền có hai bản sao của gene khiếm khuyết 'D' thì sao? Người con sinh ra từ cha (hoặc mẹ) chứa hai bản sao của gene D, gọi là DD và người còn lại không có má lúm, thì 100% chúng sẽ được thừa hưởng gene má lúm đồng tiền. Vì thế chúng ta có thể kết luận chắc chắn rằng cơ hội thừa hưởng má lúm đồng tiền cao hơn nếu cha mẹ có má lúm đồng tiền chứa hai bản sao của gene này.

Gene má lúm đồng tiền
Nếu một trong hai cha mẹ sở hữu một bản sao của gene má lúm đồng tiền, thì một nửa số con cái có cơ hội thừa hưởng má lúm đồng tiền.

Có nhiều ví dụ trên thực tế đáng chú ý của sự thừa hưởng gene di truyền má lúm đồng tiền, như cả cả ba đứa trẻ được sinh ra bởi Jennifer Garner - người mẹ có má lúm và Ben Affleck - người không có má lúm đều là những trẻ em có má lúm đồng tiền, vì đó là một đặc điểm của gene trội. Chỉ cần một bản sao gene khiếm khuyết từ Jennifer Garner, đã tạo ra sự thừa hưởng thành công má lúm đồng tiền ở hai con gái và một con trai của họ.

Gene tạo ra má lúm đồng tiền trên khuôn mặt được cho là do nhiễm sắc thể số 5 và nó ảnh hưởng đến sự hình thành mô liên kết trong quá trình phát triển của phôi thai. Việc được thừa hưởng một bản sao duy nhất của gene sẽ khiến cơ chính zygomaticus bị khiếm khuyết phát triển, dẫn đến hình thành má lúm đồng tiền.

Có thể tạo ra má lúm đồng tiền nhân tạo

Từ những thế hệ ngày xưa cho đến nay luôn coi lúm đồng tiền và má lúm đồng tiền là một đặc điểm hấp dẫn trên cơ thể. Văn hóa Trung Hoa cũng coi cúng như một biểu tượng của sự may mắn và văn hóa Ả Rập coi là là biểu tượng của cái đẹp. Vì thế, nhiều người đã nhờ đến các bác sĩ phẫu thuật thẩm mỹ để tạo ra má lúm đồng tiền. Các bác sĩ sẽ tạo sẹo ở lớp hạ bì trên khuôn mặt và loại bỏ phần cơ bám trong vùng, bằng cách này sẽ dẫn đến việc da bị lõm khi chúng ta cười, để lộ má lúm đồng tiền trông tự nhiên hơn.

Cập nhật: 21/02/2022 Theo VnReview
  • 4,33
  • 3.429

Theo dõi cộng đồng KhoaHoc.tv trên facebook