Làm thế nào để cá voi có thể sống và cho con bú được ở dưới đại dương?

  • 903

Chúng ta đều biết động vât có vú nuôi bằng sữa mẹ, nhưng cá voi lại sinh sống ở dưới đại dương bởi vậy thật khó để có thể tưởng tượng những con cá voi con sẽ bú sữa mẹ như thế nào.

Cá voi cho con bú

Mặc dù có một từ "cá" trong tên của cá voi, cá heo, nhưng mọi người đều biết rằng chúng là động vật có vú dưới biển. Vì chúng là động vật có vú nên hiển nhiên cá voi, cá heo sẽ nuôi con bằng sữa mẹ, nhưng làm thế nào để cá voi sống trong nước và kiếm ăn?

Hình ảnh nhân viên cứu hộ cho cá heo con bú
Hình ảnh nhân viên cứu hộ cho cá heo con bú, nhưng chắc chắn một điều rằng trong tự nhiên chúng sẽ có cách bú sữa hoàn toàn khác.

Bộ cá voi
Bộ cá voi, nguồn gốc từ tiếng La tinh cetus, cá voi bao gồm các loài cá voi, cá heo và cá nhà táng. Tuy trong tên gọi của chúng có từ cá, nhưng chúng không phải là cá mà là các loài động vật có vú thật sự.

Để thích nghi với cuộc sống dưới nước, cơ thể của cá voi trở nên mịn màng và có bộ da trơn như một con cá, điều này giúp giảm bớt lực cản của nước khi bơi lặn, đồng thời cũng làm cho chúng dễ bị tổn thương hơn nếu ra khỏi môi trường nước.

Nếu bạn nhìn kỹ vào cơ thể của cá voi cái, bạn có thể sẽ không tìm thấy vú và núm vú của chúng như những loài động vật có vú sống ở trên cạn khác.

Tuy nhiên không nhìn thấy không có nghĩa là chúng không có tuyến vú để nuôi con non. Nếu chúng ta lật cá voi cái và quan sát cẩn thận phần bụng của chúng, chúng ta sẽ tìm thấy một số manh mối.

Có một vết nứt dài ở bụng của cá voi cái. Đây là khe sinh dục và hậu môn. Nó cũng được hiểu rằng đó là nơi sản xuất và bài tiết. Hai vết nứt nhỏ phân bố đối xứng có thể được nhìn thấy ở cả hai bên của khe sinh dục. Đây là khe tuyến vú của chúng.

Bụng của một con cá heo cái.
Bụng của một con cá heo cái.

So sánh cấu trúc con đực và cái của bộ cá voi.
So sánh cấu trúc con đực và cái của bộ cá voi.

Vì có tên là khe tuyến vú nên hiển nhiên núm vú của chúng sẽ bị ẩn ở trong đó, thông thương chúng chỉ là hai vết nứt và những núm vú chỉ xuất hiện trong thời gian nuôi con (khi cá voi con bú).

So với con người chúng ta và các động vật có vú thông thường khác, cá voi không nhô ra thành bộ ngực đầy đủ và những núm vú của chúng cũng không dài, đồng thời cá voi con cũng không hề có các chi để có thể điều hướng núm vú để bú, bởi vậy việc bú sữa và nuôi con của chúng là cả một công việc không hề dễ dàng.

Núm vú của cá voi.
Núm vú của cá voi.

Do không có các chi linh hoạt để có thể cầm nắm và cấu trúc miệng, môi của chúng cũng rất cứng, vì vậy những con cá voi non chỉ có thể dùng lưỡi của chúng để quấn lấy núm vú của con mẹ mẹ khi bú.

Đồng thời, cá voi cái sẽ giữ cơ thể ở trạng thái gần như bất động, và đôi khi bụng của con mẹ sẽ được lật lại để giúp cá voi non bú một cách dễ dàng hơn.

Tuy nhiên, thời gian để cá voi con bú rất ngắn, chỉ khoảng vài giây. Để cải thiện hiệu quả cho công việc này, cá voi mẹ sẽ bắn sữa vào miệng cá voi non, và chỉ trong vài giây, lượng sữa có thể bắn tới 10 lít.

Và lúc này nhiều người sẽ nghĩ sữa của cá voi có thể bị hòa loãng vào với nước biển, nhưng không. Khi bú mẹ, lưỡi của cá voi con cuộn tròn tương tự như một chiếc ống hút và sữa truyền qua đó và sữa của cá voi của cá voi cũng không hề giống như những loài động vật có vú khác, loại sữa này có dạng sệt như kem đánh răng, bởi vậy rất khó để có thể bị hòa loãng vào với nước biển.

Hình ảnh cá nhà táng cho con bú.
Hình ảnh cá nhà táng cho con bú.

Cá voi sát thủ cũng cho con bú theo cách tương tự.
Cá voi sát thủ cũng cho con bú theo cách tương tự.

Tùy theo kích cỡ của mỗi loài trong bộ cá voi mà những con non sẽ cần một lượng sữa khác nhau. Ở những loài có cơ thể con lớn như cá nhà táng hay cá voi lưng gù thì những con non có thể uống từ 400 lít cho tới hơn 500 lít sữa mỗi ngày.

Và chúng cũng phát triển với một tốc độ rất nhanh, khoảng 90kg mỗi ngày và chúng sẽ cai sữa vào khoảng 6 tháng kể từ khi được sinh ra. Để đảm bảo tốc độ phát triển của con non thì thành phần sữa của cá voi cũng hoàn toàn khác với những loài động vật có vú khác như bò hay dê.

Hàm lượng chất béo trong sữa của cá voi thường vượt quá 50%, bởi vậy không có gì lạ khi cá voi con có thể tăng cân rất nhiều mỗi ngày và đó cũng là lý do vì sao sữa cá voi không phải là chất lỏng mà là dạng giống như kem đánh răng.

Sữa cá voi

Sữa cá voi trôi nổi trong đại dương.
Sữa cá voi trôi nổi trong đại dương.

Với hàm lượng chất béo cao như vậy, ắt hẳn có nhiều người sẽ tự hỏi liệu sữa cá voi có thể uống được như sữa bò hay sữa dê không, câu trả lời chắc chắn là có, nhưng tiền để có thể lấy và tiến hành khử trùng sữa cá voi lại không hề rẻ. Ngoài ra thì cũng chưa có ai từng nếm sữa cá voi nên cũng không thể biết được là chúng có ngon hay không.

Nhưng trên thực tế, các nhà nghiên cứu đã từng nếm thử sữa của cá heo. Hương vị này hết sức độc đáo và có thể nói cả đời không bao giờ quên bởi chúng có mùi hết sức tanh tưởi.

Họ mô tả loại sữa này có vị như dầu cá trộn với dầu gan và sữa được khuấy đều lên ở dạng đặc quánh, bởi vậy có thể sữa cá voi cũng không ngon thậm chí còn có hương vị khó quên hơn.

Mặc dù sữa cá voi có thể không ngon, nhưng nó có thể đảm bảo rằng cá voi non phát triển và có kích thước khổng lồ một cách nhanh chóng. Cách nuôi và cho cá voi ăn như vậy cũng chính là cách chúng thích nghi với những thay đổi trong môi trường sống khi tổ tiên của chúng vốn là động vật trên cạn nhưng dần đã thay đổi và sinh sống dưới đại dương.

Cập nhật: 27/04/2020 Theo Trí Thức Trẻ
  • 903

Theo dõi cộng đồng KhoaHoc.tv trên facebook